Modliszka: fascynujący owad drapieżny objęty ochroną gatunkową
31.07.2026 - Czas czytania: 7 minuty

Z długimi odnóżami chwytnymi złożonymi przed tułowiem wygląda, jakby się modliła – jej nazwa jest jednak myląca. Modliszka czeka na swoją ofiarę niemal bez ruchu, stale gotowa do ataku.
Bojan / stock.adobe.com
Jej nazwa brzmi niewinnie, wygląd jest niezwykły, a zdolności imponujące – ale to wszystko kamuflaż? Z wyprostowanym ciałem i złożonymi przed tułowiem odnóżami czeka uważnie na swoją ofiarę: modliszka to pod każdym względem niezwykły owad, który cieszy się coraz większą popularnością wśród miłośników terrarystyki.
- Modliszka: niezwykły owad do hodowli w terrarium
- Modliszka: podsumowanie
- Dlaczego modliszka tak się nazywa?
- Wygląd: Jak rozpoznać modliszkę?
- Czy mogę hodować modliszkę w terrarium?
- Jakie terrarium jest odpowiednie dla modliszki?
- Podsumowanie: Modliszka to odpowiednie zwierzę domowe przy prawidłowej hodowli w terrarium
Najważniejsze w skrócie
- Nazwa modliszka pochodzi od długich, zgiętych przednich odnóży, które w pozycji atakowej wyglądają, jakby się modliła.
- Wiele gatunków nadaje się do hodowli w terrarium, jednak ze względu na kanibalizm zwierzęta nie powinny być hodowane w grupie.
- Modliszka zwyczajna (Mantis religiosa) jest w Polsce objęta ścisłą ochroną gatunkową, dlatego nie wolno jej hodować w terrarium.
- Inne, mniej zagrożone gatunki, czują się doskonale w odpowiednim terrarium z właściwym wyposażeniem i odpowiednim pokarmem.
Modliszka: niezwykły owad do hodowli w terrarium
Modliszka zwyczajna (Mantis religiosa) pochodzi pierwotnie z Afryki, ale obecnie jest rozprzestrzeniona na całym świecie. Jej siedliska obejmują przede wszystkim Europę, Azję, Afrykę i Amerykę Północną – zamieszkuje lasy i łąki.
Dzięki niezwykłemu wyglądowi i szczególnym umiejętnościom niektóre podgatunki tego egzotycznego owada należą do popularnych zwierząt terraryjnych. Przy hodowli trzeba jednak pamiętać o kilku kwestiach: modliszka jako kanibal zjada również osobniki własnego gatunku, a ponadto nie każdy gatunek nadaje się do hodowli w terrarium.
Popularne gatunki modliszek, które można hodować w domu:
- Modliszka ghańska (Sphodromantis lineola)
- Modliszka indyjska olbrzymia (Hierodula membranacea)
- Modliszka widmowa (Phyllocrania paradoxa)
Modliszki preferują cieplejsze regiony, dlatego najczęściej spotykane są w basenie Morza Śródziemnego. Jednak również w Polsce można je spotkać – modliszka zwyczajna (Mantis religiosa) występuje w południowych regionach kraju, m.in. w okolicach Małopolski, Podkarpacia i Dolnego Śląska. W ostatnich latach, w związku z ociepleniem klimatu, jej zasięg w Polsce systematycznie się powiększa.
PodsumowanieModliszka
Nazwa: | Modliszka zwyczajna (Mantis religiosa) |
Przynależność: | Owad, modliszkowate (Mantodea) |
Pochodzenie: | Region afrykański |
Występowanie: | Europa, Azja, Afryka, Ameryka Północna |
Siedlisko: | Lasy i łąki |
Wielkość: | Do 8 cm (samice), do 6 cm (samce) |
Waga: | Od 1 do 3 gramów |
Długość życia: | Od 7 miesięcy do maksymalnie 1 roku |
Odżywianie: | Żywy pokarm (muchy, pająki, szarańcze i inne owady), częsty kanibalizm (ofiarami samic padają zazwyczaj mniejsze samce). |
Wrogowie naturalni: | Osy, mrówki, ptaki |
Charakter: | Samotnik, inteligentna |
Cechy szczególne: | Długie odnóża chwytające, jedno ucho zlokalizowane pod brzuchem, głowa obracająca się niemal we wszystkich kierunkach, niemal niewidoczna dzięki kamuflażowi |
Uwagi: | Gatunek występujący w Polsce objęty jest ochroną gatunkową |
Modliszki nie mają nic wspólnego ze świętością. Niemal niewidoczne, kamuflują się w swojej „pozycji modlitewnej”, zanim błyskawicznie chwycą zdobycz odnóżami chwytającymi. Owad zawdzięcza swoją nazwę długim przednim odnóżom, które w pozycji atakowej trzyma złożone przed tułowiem – jakby się modlił. Gdy ofiara tego nie spodziewa się, modliszka chwyta ją bezlitośnie.
Nie oszczędza też osobników własnego gatunku: modliszka jest kanibalem i ma na swoim jadłospisie również przedstawicieli swojego gatunku. Szczególnie samce muszą być zawsze czujne, ponieważ po kopulacji samica nierzadko zjada mniejszego samca. Samice często pożerają samca już w trakcie aktu kopulacji, zaczynając od głowy. Wobec konkurencyjnych samic również bywają agresywne.
Na świecie istnieje ponad 2000 różnych gatunków modliszek. Modliszka zwyczajna (Mantis religiosa) jest najsłynniejszą z nich, jednak nie nadaje się do hodowli w terrarium! W Polsce jest objęta ścisłą ochroną gatunkową. Inne gatunki, jak na przykład modliszka ghańska (Sphodromantis lineola), mogą być hodowane w terrarium. Ważne jest jednak, aby przy hodowli przestrzegać odpowiednich zasad.
Mimo zagrożenia gatunkowego modliszki rozmnażają się szybko: samice po kopulacji składają tzw. ooteki (pakiety jaj) zawierające od 100 do 200 jaj w ochronnej otoczce ze śluzu. W naturze złoża zimują przez chłodną porę roku, wiosną (zazwyczaj w maju) wylęgają się z nich miniaturowe, bezskrzydłe wersje dorosłych owadów, czyli nimfy. Młode modliszki rosną stopniowo, zrzucając co jakiś czas stary pancerz podczas wylinek. Dopiero po kilku miesiącach i osiągnięciu ostatecznego stadium (imago) stają się w pełni dojrzałe płciowo.

Jarek Nykiel / 500px / 500px via Getty Images
Trzeba przyznać: trójkątna głowa, ogromne oczy i długie odnóża chwytające modliszki przywodzą na myśl istotę pozaziemską. Patrząc na przykład na modliszkę ghańską (Sphodromantis lineola), jej rozmiar ciała wynoszący od sześciu do ośmiu centymetrów jest imponujący.
Smukłe ciało modliszki ghańskiej jest zielone lub brązowe, a ponadto posiada wyraziste i cienkie skrzydła. Długie odnóża chwytające, będące w istocie nogami, to kolejne typowe cechy modliszki. Podczas gdy jedna para nóg jest wąska i prosta, przednie odnóża są długie i zgięte.
Jako jeden z niewielu owadów modliszka potrafi obracać głowę niemal we wszystkich kierunkach, dzięki czemu ma zawsze w polu widzenia zarówno zdobycz, jak i wrogów oraz zagrożenia. Swoimi oczami potrafi widzieć na odległość do 20 metrów, a jej otwór gębowy jest wyposażony w narzędzia chwytające.
Niezwykłe: modliszka ma tylko jedno ucho – i nie znajduje się ono na głowie, lecz między nogami, pod brzuchem. Dźwięki może więc odbierać tylko z jednego kierunku, ale za to słyszy ultradźwięki, podobnie jak nietoperze.
Szczególną umiejętnością modliszki jest jej kamuflaż. Potrafi przybierać kolory otoczenia i wtedy wygląda jak źdźbło trawy. W ten sposób chroni się przed wrogami i ukrywa przed zdobyczą. Gdy kamuflaż zostanie zdemaskowany, modliszka rozkłada swoje długie przednie odnóża, tak że wróg widzi czarno obramowane plamy na wewnętrznej stronie nóg i na brzuchu. Wyglądają jak ogromne oczy i służą odstraszaniu.

huayang / Moment via Getty Images
Zasadniczo hodowla niektórych gatunków modliszek w terrarium jest dozwolona. Jak już wspomniano, modliszka zwyczajna (Mantis religiosa) ze względu na zagrożenie gatunkowe nie może być hodowana w Polsce.
Jeśli rozważasz hodowlę jednego z dozwolonych gatunków jako zwierzęcia domowego, przed zakupem owada dokładnie zapoznaj się z obowiązującymi przepisami i regulacjami. Również odpowiedni wybór terrarium odgrywa ważną rolę, aby zapewnić bezpieczną hodowlę modliszki i aby egzotyczny owad czuł się u Ciebie dobrze.
Popularne gatunki modliszek, które można hodować w terrarium:
• Modliszka ghańska (Sphodromantis lineola)
• Modliszka żarłoczna (Sphodromantis viridis)
• Modliszka indyjska olbrzymia (Hierodula membranacea)
• Modliszka widmowa (Phyllocrania paradoxa)
Hodowcy egzotycznych zwierząt wiedzą, jak czasochłonna jest pielęgnacja terrarium. Przed zakupem modliszki jako zwierzęcia domowego bądź świadomy, że terrarium wymaga nie tylko utrzymania czystości.
Częste problemy przy hodowli modliszki to:
• Brak higieny (nagromadzenie odchodów i odpadów sprzyja rozwojowi bakterii i pasożytów)
• Niewłaściwa temperatura i wilgotność powietrza (negatywny wpływ na zdrowie i samopoczucie modliszki)
• Nieodpowiednie łączenie osobników (jako kanibale modliszki zjadają osobniki własnego gatunku)
• Nieodpowiedni pokarm (niewłaściwe pożywienie może powodować niedożywienie lub problemy żołądkowo-jelitowe)
• Zbyt małe terrarium (duże ryzyko urazów z powodu zbyt małej przestrzeni, trudności w utrzymaniu odpowiednich warunków klimatycznych)
Niezależnie od wybranego gatunku, terrarium powinno zawsze odpowiadać potrzebom modliszki. Dlatego warto kupić egzotycznego owada w sklepie zoologicznym Maxi Zoo lub u hodowcy, gdzie uzyskasz najważniejsze informacje dotyczące hodowli, żywienia i pielęgnacji. W sklepie zoologicznym znajdziesz zazwyczaj również odpowiednie terrarium z wyposażeniem oraz właściwy pokarm dla modliszki.
Zbyt małe terrarium dla modliszki może spowodować, że zrani się, będzie się źle czuć lub stanie się agresywna. Ponieważ samica ma tendencję do zjadania samców po kopulacji, modliszka nie nadaje się do hodowli grupowej.
Jako wskazówka dotycząca rozmiaru terrarium obowiązuje zasada: minimum 20 cm długości x 20 cm szerokości x 30 cm wysokości na jedno zwierzę. Podstawowe wyposażenie terrarium obejmuje zazwyczaj termometr i higrometr, lampę grzewczą lub matę grzewczą, podłoże, rośliny zielone, gałęzie oraz pokarm.
Ważne kryteria, na które należy zwrócić uwagę przy zakupie terrarium dla modliszki:
• Rozmiar terrarium powinien być dostosowany do gatunku i wielkości modliszki oraz do indywidualnej potrzeby ruchu zwierzęcia.
• Modliszki – w zależności od gatunku – czują się dobrze w temperaturze od 25 do 30°C oraz przy wilgotności powietrza od 60 do 80%. Odpowiednie termometry i higrometry do terrariów znajdziesz w ofercie Maxi Zoo.
• Odpowiednie źródło światła pomaga modliszce odnaleźć rytm dnia i nocy. Promieniowanie UVA jest wskazane, UVB nie jest konieczne.
• Szarańcze, muchy, karaluchy i inne żywe owady to odpowiednia zdobycz dla modliszek. Odpowiedni pokarm do terrarium znajdziesz w sklepie zoologicznym Maxi Zoo.
• Regularne i dokładne czyszczenie terrarium jest ważne, aby zapobiec rozprzestrzenianiu się bakterii i pasożytów oraz chronić zdrowie modliszki.
Modliszki są mięsożercami. Jako pokarm w terrarium nadają się inne owady, takie jak chrząszcze, karaluchy, szarańcze czy muchy. W zależności od gatunku i wielkości, w naturze na ich jadłospisie mogą się znaleźć również małe ptaki, żaby lub jaszczurki.
Modliszki to fascynujące owady o niezwykłym wyglądzie i szczególnych umiejętnościach. Zagrożony gatunek modliszki zwyczajnej nie może być hodowany w Polsce. Inne gatunki należą jednak do popularnych zwierząt terraryjnych, choć ze względu na kanibalizm nie powinny być hodowane w grupie. Jeśli chcesz mieć modliszkę jako zwierzę domowe, powinieneś zasięgnąć informacji w sklepie zoologicznym Maxi Zoo lub u hodowcy na temat indywidualnych wymagań i potrzeb tego egzotycznego owada. Potrzebujesz terrarium, które będzie odpowiadać gatunkowi i rozmiarowi modliszki. Ponadto pielęgnacja terrarium wymaga pewnego nakładu pracy. Ale ten czas powinieneś poświęcić przy zakupie każdego zwierzęcia domowego – niezależnie od gatunku.


